AF ve İnme Riski: Ne Zaman İkinci Görüş Almalı?

Atriyal fibrilasyon nedir, neden ciddiye alınmalı?

Atriyal fibrilasyon (AF), kalbin üst odacıklarının (atriyumların) düzensiz ve hızlı kasılmasıyla ortaya çıkan, en sık görülen kalp ritim bozukluğudur. Kalp çarpıntısı çoğu zaman zararsızdır; heyecan, kafein ya da uykusuzluk bunu tetikleyebilir. Ama düzensiz ve uzun süren bir çarpıntı, AF'nin işareti olabilir. AF'nin en önemli riski, fark edilmeden inmeye yol açabilmesidir.

Bu yazıda, AF'nin neden takip edilmesi gerektiğini ve bir atriyal fibrilasyon ikinci görüşünün ne zaman fark yarattığını, konu üzerine yayın yapan bir kardiyoloğun, Dr. Lale Dinç Asarcıklı'nın araştırmalarına dayanarak ele alıyoruz. Hollanda'da veya Avrupa'nın başka bir ülkesinde yaşayıp Türkçe ve İngilizce konuşan bir kardiyologla görüşmek isteyen hastalar için bu, dilinizde net bir değerlendirme almanın bir yolu.

AF'de inme riski: sol atriyumda pıhtı nasıl tespit edilir?

AF'nin en ciddi sonucu inme riskindeki artıştır: kalbin sol atriyum kulakçığında oluşabilen pıhtı (trombüs) kopup beyne giderek felce yol açabilir. Bu pıhtıyı görüntülemenin en güvenilir yolu, yemek borusundan yapılan özel bir ekokardiyografi yöntemidir (transözofageal eko).

2025 yılında yayımlanan bir çalışmada, hastanın pıhtı riskini önceden tahmin etmeye yarayan bir puanlama sisteminin (CLOTS-AF skoru) gerçek hasta verileriyle ne kadar doğru sonuç verdiği bağımsız olarak test edilmiş; bu doğrulama çalışmasında Dr. Dinç Asarcıklı da yer almıştır [1]. Aynı yıl yayımlanan başka bir araştırmada ise, kanda ölçülen basit bir iltihap belirtecinin (CRP/albümin oranı) atriyal fibrilasyonlu hastalarda pıhtı varlığını öngörmede nasıl kullanılabileceği incelenmiştir [2].

Bu tür çalışmalar, "kimde pıhtı riski daha yüksek, kimde daha düşük" sorusuna daha isabetli cevap verilmesini sağlıyor; yani her AF hastası aynı risk kategorisinde değil.

AF'de kan sulandırıcı tedavi: ilaç uyumu neden önemli?

AF tanısı konduğunda genellikle inmeyi önlemek için kan sulandırıcı tedavi başlanır. Ancak bu tedavinin etkili olması, ilacın düzenli ve doğru dozda kullanılmasına bağlıdır. Türkiye'de yapılan bir araştırma, yeni nesil kan sulandırıcı ilaçları (NOAC) kullanan hastaların tedaviye uyumunun beklenenden daha değişken olduğunu ortaya koymuştur [3]. Warfarin kullanan hastalarla yapılan başka bir çalışmada ise, kan değerlerinin hedef aralıkta kalma süresinin (TTR), aynı doktor tarafından mı yoksa değişen doktorlarca mı takip edildiğine göre farklılaştığı gösterilmiştir [4].

Bu bulgular şunu gösteriyor: AF tedavisi sadece "ilaç yazmak" değil, düzenli takip ve doğru doz ayarını gerektiren, süreklilik isteyen bir süreç.

Atriyal fibrilasyon ikinci görüşü tanı ve tedavi planında ne katar?

İkinci tıbbi görüş, mevcut doktoru geçersiz kılmak için değil, tabloyu farklı bir gözle bir kez daha okumak için alınır. AF gibi kronik ve çok boyutlu bir hastalıkta bu fark önemlidir.

Bazı sorular, ilk tanı aşamasında sorulmadan geçilmiş olabilir. EKG'deki ritim bozukluğu gerçekten AF mi, yoksa başka bir supraventriküler taşikardi mi? Paroksismal bir AF mi, yoksa kalıcı bir form mu? CHA2DS2-VASc skoru doğru hesaplandı mı ve sonuca göre antikoagülan kararı verildi mi? Tiroid fonksiyonu, uyku apnesi, hipertansiyon gibi AF'yi tetikleyen durumlar yeterince araştırıldı mı?

Rehealth üzerinden yapılan online ikinci görüş sürecinde hasta, elindeki tüm raporları (EKG, Holter, ekokardiyografi, kan tahlilleri) paylaşır. Bu alanda aktif çalışan uzman kardiyolog, mevcut bulgular ile güncel kılavuzları karşılaştırarak kapsamlı bir değerlendirme sunar. Süreç uzun sürmez; Hollanda veya Almanya'daki bekleme listelerine girmeye gerek yoktur. Dil engeli de yoktur.

Kimi zaman ikinci görüş, tedavinin doğru gittiğini teyit eder. Bu bile değerlidir. Kimi zaman ise gözden kaçan bir risk faktörünü, yetersiz kalan bir dozu ya da ablasyon için uygun olduğu değerlendirilmemiş bir hastayı gün yüzüne çıkarır.

Kalp ritim bozukluğunuz için online ikinci görüş almak ister misiniz? Rehealth platformu üzerinden randevunuzu oluşturabilir, raporlarınızı güvenle paylaşabilirsiniz.

Sıkça sorulan sorular

Çarpıntı hissediyorum ama EKG normal çıktı. Yine de AF olabilir miyim?
Evet, mümkündür. AF çoğu zaman ataklar halinde gelir (paroksismal AF); atak sırasında çekilmeyen tek seferlik bir EKG ritmi normal gösterebilir. Şikayet devam ediyorsa 24-48 saatlik Holter kaydı ya da daha uzun süreli ritim izleme önerilir.

AF tanısı kondu, kan sulandırıcı kullanıyorum. Yine de ikinci görüşe ihtiyacım var mı?
Tedavi altında olmak, planın güncel kılavuzlara tam uyduğu anlamına gelmez. İkinci görüş; ilaç seçiminin ve dozun risk profilinize uygun olup olmadığını, CHA2DS2-VASc skorunun doğru hesaplanıp hesaplanmadığını bağımsız bir gözle teyit etmenin bir yoludur.

Hollanda'da huisarts beni kardiyoloğa yönlendirmedi. Ne yapabilirim?
Online ikinci görüş için huisarts yönlendirmesine ya da bekleme listesine girmeye gerek yoktur. Elinizdeki EKG, Holter veya ekokardiyografi sonuçlarınızı doğrudan paylaşarak bir kardiyologla görüşebilirsiniz.

Türkiye'de AF tedavisi Avrupa ile kıyaslandığında güvenilir midir?
Güvenilirlik, tedavinin yapıldığı ülkeden çok hastane ve hekimin niteliğine bağlıdır. Doğrulanmış, kardiyoloji programına sahip hastanelerle çalışmak bu farkı azaltır. Rehealth'in kardiyoloji ve kalp cerrahisi sayfasında ağdaki hastaneler ve maliyet karşılaştırması hakkında detaylı bilgi bulabilirsiniz.

AF'de inme riskimi nasıl öğrenebilirim?
İnme riski, CHA2DS2-VASc adı verilen bir puanlama sistemiyle hesaplanır; yaş, cinsiyet, hipertansiyon, diyabet, kalp yetmezliği ve önceki inme/geçici iskemik atak öyküsü gibi faktörleri dikkate alır. Bir kardiyolog, mevcut bulgularınıza göre bu skoru sizin için hesaplayabilir.

Çarpıntı her zaman AF midir?
Hayır. Çarpıntının çoğu zararsızdır, ancak düzensiz ve uzun süren çarpıntılar AF'yi düşündürmelidir. Ayırt etmenin yolu bir EKG ve klinik değerlendirmedir.

AF'de ablasyon ne zaman düşünülür?
Ablasyon, ilaç tedavisine rağmen semptomların sürdüğü ya da ritim kontrolünün öncelikli olduğu bazı hastalarda gündeme gelir; bu karar hastanın yaşına, AF süresine ve eşlik eden hastalıklara göre değişir. Ablasyon dahil kalp ritim tedavilerini yurt dışında araştırmak isteyenler Rehealth'in kardiyoloji ve kalp cerrahisi sayfasından tedavi ekibiyle ücretsiz bir planlama görüşmesi ayarlayabilir.

AF tanısı konduysa hemen ameliyat mı gerekir?
Hayır. Çoğu hasta önce ilaç tedavisiyle yönetilir; ablasyon veya diğer girişimsel yöntemler ilaç tedavisi yetersiz kaldığında değerlendirilir.

Kaynaklar

[1] Kalenderoğlu K, Hayıroğlu Mİ, Dinç Asarcıklı L, ve ark. External validation of CLOTS-AF score in patients with atrial fibrillation undergoing transesophageal echocardiography. Annals of Medicine, 2025. ResearchGate'de görüntüle →

[2] Kahraman E, Kalenderoğlu K, Keskin K, ve ark. Evaluation of the effectiveness of C-reactive protein/albumin ratio on thrombus in patients undergoing transesophageal echo. Biomarkers in Medicine, 2025. ResearchGate'de görüntüle →

[3] Emren V, Şenöz O, Bilgin M, ve ark. Drug Adherence in Patients With Nonvalvular Atrial Fibrillation Taking Non-Vitamin K Antagonist Oral Anticoagulants in Turkey: NOAC-TR. Clinical and Applied Thrombosis/Hemostasis, 2018. ResearchGate'de görüntüle →

[4] Dinç Asarcıklı L, Kafes H, Şen T, ve ark. Which is the best for the warfarin monitoring: Following up by fixed or variable physician? Northern Clinics of Istanbul, 2022. ResearchGate'de görüntüle →

Dr. Dinç Asarcıklı'nın 88 yayınını içeren tam listeye ResearchGate profilinden ulaşabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve kişisel tıbbi tavsiye yerine geçmez. Kalp sağlığınızla ilgili endişeleriniz varsa bir kardiyoloğa danışın.